Haddade Adel
Haddade Adel

گفتمان عقلانی نسخه شهید مطهری برای رفع التهابات دنیای امروز است

رئیس فرهنگستان ادب اسلامی گفت: استاد مطهری اساساً یک متفکر عقل‌گرا بود و محور تفکر و اعتقادات ایشان «عقلانیت» ‌است، بنابراین اگر شهید مطهری زنده بود، بیش از هر چیز بر پایه گفتمان عقلانی، هموطنان خویش را به عقلانیت دعوت می‌کرد.

به گزارش خبرگزاری فارس، دهمین همایش جهانی حکمت مطهر توسط معاونت آموزش و پژوهش سازمان صداوسیما با همکاری بنیاد عملی و فرهنگی شهید مطهری پیش از ظهر امروز چهارشنبه (۱۰ اردیبهشت ماه) در سالن همایش‌های صداوسیما برگزار شد.

غلامعلی حدادعادل رئیس فرهنگستان ادب فارسی اظهار داشت: استاد مطهر از جوانی به مسائل جهان اسلام توجه داشت، افق دید ایشان گسترده بود، به طوری که محدود به شهر و محله خویش نبود، بلکه نگاه وسیعی داشت و عالم اسلام را در دو بعد تاریخی و گستره جغرافیایی می‌دید، با این وجود شهید مطهری جهان اسلام را در متن واقعیت‌های جهان امروز ارزیابی می‌کرد و به مسائل اجتماعی مسلمانان از جمله وحدت اسلامی توجه داشت.

وی افزود: مقاله «الغدیر و وحدت اسلامی» استاد شهید مرتضی مطهری یکی از مقالاتی که در باب وحدت اسلامی در دسترس است که در کتاب یادنامه علامه امینی به چاپ رسیده است، علامه امینی در سال ۱۳۴۹ شمسی از دنیا رفت و بعد از وفات ایشان برای تألیف کتابی تحت عنوان «یادنامه علامه امینی» اقدام شد که اساتیدی همچون آیت‌الله شبیری زنجانی، علامه محمدتقی جعفری، شهید مطهری و مقام معظم رهبری در آن مقاله‌ای را ارائه دادند.

رئیس فراکسیون اصولگرایان مجلس بیان داشت: شهید مطهری در مقاله «الغدیر و وحدت اسلامی» اعتقاد خویش را به اهمیت وحدت اسلامی بیان می‌کند و نکته جالب آن است که وی نگران این بود که مبادا بعضی‌ها تصور کنند که تألیف کتابی مانند «الغدیر» به وحدت اسلامی ضربه می‌زند، بنابراین شهید مطهری سعی می‌کرد معنای صحیح وحدت اسلامی را توضیح داده و اثبات کند که الغدیر بر خلاف وحدت اسلامی نیست.

وی با بیان اینکه استاد مطهری، روش علامه امینی را تبیین و اعتقاد او را به وحدت بیان و انعکاس مثبت «الغدیر» را میان اهل سنت، از حیث وحدت در این مقاله توضیح داد، گفت: آن قدر این بیان زیبا و دقیق است که گویی همین دیروز نوشته شده است و انسان حتی درباره یک عبارت آن، احساس کهنگی نمی‌کند، همچنین شهید مطهری در این مقاله توضیحی را درباره معنا و مراد وحدت ارائه داده و روش صحیح رسیدن به وحدت را نیز اشاره می‌کند.

حدادعادل با تأکید بر اینکه مراد شهید مطهری از وحدت بین مسلمانان این نیست که پیروان سایر مذاهب، از اعتقاد خویش دست برداشته و همگی یکی شوند و اخلاق بین مذاهب حذف شود و یا برای از بین بردن اختلافات، مذهبی به وجود آید که خصوصیت هیچ دینی را نداشته باشد، اظهار داشت: شهید مطهری می‌گوید: بحث «وحدت» یک بحث اجتماعی است نه یک بحث کلامی، اعتقادی و استدلالی، شیعه و سنی اعتقادات و استدلالی دارند که باید به رفع شبهه و سوء تفاهم نسبت به هم بپردازند، اما این امر نباید مانع از آن شود که شیعه و سنی در برابر دیگران متحد نبوده و با یکدیگر اختلاف زیان‌بخشی داشته باشند.

وی در خصوص ماهیت اصول فکری شهید مطهری برای تأمین وحدت میان مسلمانان ادامه داد: استاد مطهری اساساً یک متفکر عقل‌گرا است و بنده که نیز سال‌های طولانی توفیق درک بی‌واسطه از محضر ایشان را داشتم و از آنجایی که دانشجوی فلسفه غرب بودم، به خوبی درک می‌کنم محور تفکر و اعتقادات ایشان «عقلانیت» ‌است و بارز‌ترین صفت برای ایشان، یک متفکر اسلامی عقل‌گرا است.

رئیس فرهنگستان ادب اسلامی عنوان کرد: اولین درس عقل به ما این است که دفع دشمن مشترک بر طرح اختلافات، مقدم است و این یک امر بدیهی و عقلی است که هر شخص عاقلی آن را می‌پذیرد، پس اگر این عقلانیت در جهان اسلام باشد و ما تشخیص دهیم که یک دشمن مشترک داریم، اولین کار ما این است که از کیان اسلام در برابر آنچه که کلیت اسلام را نشانه گرفته دفاع کنیم.

وی ادامه داد: شهید مطهری در این مقام از شخص امیرالمؤمنین (ع) استشهاد کرده و می‌گوید: سیره و روش حضرت علی (ع) برای ما بهترین و آموزنده‌ترین درس‌ها است، علی‌ (ع) در برابر ربایندگان خلافت قیام نکرد و قیام نکردنش اضطراری نبود، بلکه کاری حساب شده بود و ایشان از مرگ بیم نداشتند و همواره در آرزوی شهادت بودند، امیر‌المؤمنین (ع) اصل «همه یا هیچ» را نمی‌پذیرفت، بلکه آنجا که می‌دید اگر حق خلافت غصب شود، اما اصل اسلام باقی نمی‌ماند، کنار می‌رود.

حداد عادل با بیان اینکه شهید مطهری معتقد است دین را نباید در مقابل عقل قرار داد، ابراز داشت: چرا که تعقل، عین دینداری است و تمام تلاش ایشان برای دعوت دانشگاهیان به دین، با زبان عقلانی صورت گرفته و اصولاً روش استاد مطهری این گونه بود. بنابراین «عقل» زبان استدلال جهانی است.

وی افزود: از جمله خصوصیات شهید مطهری این بود که نسبت به پیشوایان دین و ائمه اطهار (ع) محبت و معرفت را با هم می‌خواست، بنابراین محبت تنها را کافی نمی‌دانست، بلکه معتقد بود با دو بال محبت و معرفت است که می‌توان به صورت متعادل و متوازن پرواز کرد و امروز که ولایت فقیه محور اندیشه‌های سیاسی ما است، باید محبت را با معرفت همراه کرده و بین آن‌ها توازن برقرار کنیم، بنابراین بسیاری از خصومت‌ها در میان سایر فرق اسلامی ناشی از غلبه محبت بر معرفت است.

رئیس فراکسیون اصولگرایان مجلس با اشاره به سخنان مقام معظم رهبری در دیدار با ذاکران اهل بیت (ع) ابراز داشت: مقام معظم رهبری فرمودند: دامن زدن به اختلافات مذهبی در دهه‌های اخیر توطئه صهیونیسم در برابر بیداری اسلامی است که برای خنثی کردن بیداری اسلامی جریان تکفیری را به وجود آوردند، برای اینکه این آتشفشان بیداری اسلامی به صهیونیسم و دشمنان بیرونی سرایت نکند، به همین دلیل راه آن را به داخل کشور کج کردند و این روح حماسی را به اشتباه و از روی توطئه، متوجه برادرکشی کردند.

حدادعادل در پایان اظهار داشت: اگر شهید مطهری زنده بود، بیش از هر چیز بر پایه گفتمان عقلانی هموطنان خویش را به عقلانیت دعوت می‌کرد. 

Haddade Adel
Haddade Adel